De eeuw begon vol hoop en enthousiasme. Op de Wereldtentoonstelling in Parijs waren allemaal vindingen te zien die het leven zouden veraangenamen: electriciteit, radio, vliegtuigen, rollende trottoirs. Dit alles zou de beschaving ten goede komen: Nooit meer oorlog! Werk en eten voor iedereen! Verdraagzaamheid!
De geschiedenis had echter een ander verloop. De twintigste eeuw zou één van de gruwelijkste ooit worden. De oude koningshuizen die Europa samen bestierden, moesten de macht afstaan aan het volk. En dat volk zou die net verworven macht keer op keer uit handen geven aan steeds weer nieuwe onbetrouwbare leiders.
)
Meer over 1900:
- Bekijk deze uitzending in het scherm hierboven.
- Beluister of download de In Europa Salon - 1900 met Geert Mak, Auke van der Woud en Evert Peeters
- Beluister of download Geert Maks In Europa Podcast
- Lees alle weblogberichten over 1900
- Vind meer video, audio en artikelen op de In Europa Atlas: 1900
)
De Parijse Wereldtentoonstelling was een uitbarsting van massaliteit en techniek. De vijftig miljoen bezoekers vielen van de ene verbazing in de andere. Er stonden röntgenapparaten waarmee je dwars door man en vrouw heen kon kijken, er was een autotentoonstelling, er stonden toestellen voor draadloze telegrafie en buiten reed de eerste ondergrondse lijn van de Metropolitain.
'Het Hemelse Vuur', het lied dat door Camille Saint- Seans aan de 'fee van de electriciteit' was opgedragen, werd uitgevoerd door een reusachtig koor en orkest. Ook dit was de bedoeling van de tentoonstelling: het overschreeuwen van de 19e eeuw. Het loflied op de vooruitgang overstemde de onzekerheden van de Franse natie na de grote militaire mogelijkheden van, 1813, 1815 en 1870. Het overstemde de angst van de Fransen over de opkomst van het sterke, jonge Duitse Rijk.
Er wordt tegenwoordig vaak geroepen dat de twintigste eeuw slechts heeft bestaan van 1914 tot 1989. Dat is een verhelderende gedachte, maar er is wel een korrel zout voor nodig. De belangrijkste technieken van deze eeuw waren rond 1900 al aanwezig, het gonsde van de nieuwigheden, alleen wist niemand wat eruit voort zou komen. De uitvinder van de telefoon, Alexander Graham Bell, zag het toestel als een prachtig middel tot volksvermaak – zijn ideaal was om alle Amerikanen tegelijk hun volkslied door de telefoon te laten zingen. Guglielmo Marconi wekte in 1895 met zijn ‘draadloze telegraaf’ onmiddellijk de belangstelling van de Londense spiritisten, die in de geheimzinnige ‘ether’ nieuwe mysteries hoopten te ontmoeten. De verbrandingsmotor van Carl Benz (1885) zou de nieuwe eeuw in alle opzichten domineren, maar in Dawn of the Century bungelde de auto nog helemaal onderaan. En de opzienbarende vinding van dr. Wilhelm Röntgen uit 1895 werd door de goegemeente beschouwd als een middel om door kleren heen te kijken, hoewel er ook waren die hoopten dat op deze wijze eindelijk de menselijke ziel zichtbaar gemaakt kon worden. Wat het hart van deze Engelse eeuwdame betreft, dat jubelde van onzekerheden. [Deze teksten komen uit de NRC-serie "In Europa". De herziene teksten van deze reeks zijn gepubliceerd op een scheurkalender, uitgegeven door uitgeverij Atlas en de VPRO]
14 november 2007
benieuwd naar het vervolg
het begin is veelbelovend!
Andre
14 november 2007
in Europa
heb erg uitgekeken naar deze serie van uitzendingen. Heb het boek In Europa gelezen, een boek wat ik een ieder aan zou bevelen, en verwacht dat deze serie uitzendingen hierop een aanvulling zijn/worden. De geschiedenis van Europa wordt door Geert Mak erg duidelijk neergezet. Verwacht dit ook van deze serie. Een compleet waardevol en noodzakelijk stuk informatie om toekomstige vergelijkbare fouten te voorkomen.Hoop dat de 35-delige serie uiteindelijk ook op DVD te verkrijgen zal zijn.
A.Nijssen
14 november 2007
Chapeau !
Zeer verheugd dat deze belangrijke kennis zo boeiend toegankelijk wordt gemaakt !
Jansen
14 november 2007
Pensionado
Na het boek ben ik zeer benieuwd. Dit is televisie en geen troep zoals er zoveel te zien is. Ik ben direct begonnen met opnemen en ik hoop dat het de moeite waard blijft.
Wes Moraal
15 november 2007
Boeiend!! Zeer boeiend!!
Al heel boeiend die 1e aflevering. Ik ben zeer benieuwd naar de andere afleveringen!! Chapeau!
E. Penders
16 november 2007
Monumentaal
Wat een schitterend begin. Een monument op TV!
Deze winters zullen nooit meer hetzelfde zijn. Alle complimenten voor de makers en Geert Mak.
Paul Brussee
16 november 2007
Veelbelovend
De eerste aflevering zag er veel belovend uit, maar stelde teleur. Liever had ik een gewone aflevering gezien inplaats van weer een overzicht van wat te verwachten met allerlei fragmenten die ik op de site of bij P&W al gezien had. Nu wordt het wel eens tijd dat het eindelijk eens echt van start gaat...
Arianne
16 november 2007
Volscreen
het volscreen knopje werkt niet bij mij :( mensen buiten Nederland willen ook graag meekijken! :)
Tom
16 november 2007
Kwaliteit
Een prachtig en boeiend multimediaal en interactief project. Voorzover dat nog nodig was, maakt dit het boek In Europa tot een nog waardevoller en toegankelijker historisch naslagwerk. Alleen al de eerste aflevering had dubbel zo lang mogen duren !
Peter van 't Veld
17 november 2007
VEEL PLEZIER
Als men eerdere afleveringen (wandeling Z-N Nederland) heeft gezien, dan moet men deze 35 over Europa ook kunnenen uitzitten (Europa is lang en breed.) Een aantal mensen in mijn naaste omgeving en ik zien er naar uit. Bij voorbaat veel plezier. C.K.jr.
C.K.
11 april 2008
herstel
Helaas zijn veel van de eerste reacties door techische problemen verdwenen. Met eniog kunst en vliegwerk hebben we ze terug weten te vinden en plaatsen ze hierbij, in wat rudimentaire vorm, alsnog aan.
benieuwd naar het vervolg
het begin is veelbelovend!
Andre
14 november 2007
in Europa
heb erg uitgekeken naar deze serie van uitzendingen. Heb het boek In Europa gelezen, een boek wat ik een ieder aan zou bevelen, en verwacht dat deze serie uitzendingen hierop een aanvulling zijn/worden. De geschiedenis van Europa wordt door Geert Mak erg duidelijk neergezet. Verwacht dit ook van deze serie. Een compleet waardevol en noodzakelijk stuk informatie om toekomstige vergelijkbare fouten te voorkomen.Hoop dat de 35-delige serie uiteindelijk ook op DVD te verkrijgen zal zijn.
A.Nijssen
14 november 2007
Chapeau !
Zeer verheugd dat deze belangrijke kennis zo boeiend toegankelijk wordt gemaakt !
Jansen
14 november 2007
Pensionado
Na het boek ben ik zeer benieuwd. Dit is televisie en geen troep zoals er zoveel te zien is. Ik ben direct begonnen met opnemen en ik hoop dat het de moeite waard blijft.
Wes Moraal
15 november 2007
Boeiend!! Zeer boeiend!!
Al heel boeiend die 1e aflevering. Ik ben zeer benieuwd naar de andere afleveringen!! Chapeau!
E. Penders
16 november 2007
Monumentaal
Wat een schitterend begin. Een monument op TV!
Deze winters zullen nooit meer hetzelfde zijn. Alle complimenten voor de makers en Geert Mak.
Paul Brussee
16 november 2007
Veelbelovend
De eerste aflevering zag er veel belovend uit, maar stelde teleur. Liever had ik een gewone aflevering gezien inplaats van weer een overzicht van wat te verwachten met allerlei fragmenten die ik op de site of bij P&W al gezien had. Nu wordt het wel eens tijd dat het eindelijk eens echt van start gaat...
Arianne
16 november 2007
Volscreen
het volscreen knopje werkt niet bij mij :( mensen buiten Nederland willen ook graag meekijken! :)
Tom
16 november 2007
Kwaliteit
Een prachtig en boeiend multimediaal en interactief project. Voorzover dat nog nodig was, maakt dit het boek In Europa tot een nog waardevoller en toegankelijker historisch naslagwerk. Alleen al de eerste aflevering had dubbel zo lang mogen duren !
Peter van 't Veld
17 november 2007
VEEL PLEZIER
Als men eerdere afleveringen (wandeling Z-N Nederland) heeft gezien, dan moet men deze 35 over Europa ook kunnenen uitzitten (Europa is lang en breed.) Een aantal mensen in mijn naaste omgeving en ik zien er naar uit. Bij voorbaat veel plezier. C.K.jr.
C.K.
17 november 2007
Teleurstelling
Wat een teleurstelling vond ik de eerste aflevering. Als een moralistische preek werd de algemene visie op de 20e eeuw gepresenteerd.
De makers geven zekerheden, het materiaal wordt niet zo gepresenteerd dat de kijker zelf kan nadenken.
Oorlog wordt als kern van het verhaal genomen. Daarmee plaatst de serie zichin de (in mijn ogen) ouderwetse geschiedenistraditie om geschiedenis aan de hand van oorlogen te vertellen.
Henriette Coppens
17 november 2007
Het verleden komt uit zijn graf, en blijkt levend!
Fantastisch hoe op deze manier de geschiedenis van een eeuw weer tot leven gewekt wordt. Nu met bewegende beelden. Na het boek verheug ik me op 35 winteravonden lang kijkplezier. De eerste aflevering belooft alle goeds. En de podcasts heb ik ook maar gedownload. Hulde voor dit initiatief.
Gerard Staals
17 november 2007
Fijn!
fijn1,fijn!,fijn.
Eindelijk weer eens tv van de VPRO waar ik voor thuis blijf net als in die goede oude tijd van Koot en Bie
HIep, HIep hoera, het is feest op de buis
nico berendse
18 november 2007
Fantastisch initiatief!
Door de wijze van presenteren komt 1900 wel heel erg dichtbij.... Wij keken met de hele familie en dat komt zelden voor. Op naar 1906....
Frank Schaap
18 november 2007
Zeer genoten
Een tweede poging een enthousiaste reactie te geven, de eerste is nooit verschenen (die storing, neem ik aan?)
Ik kreeg het gevoel dat ik weer naar een aflevering van Diogenes keek, door nogal 'Diogenesque' shots. Heel fraai, "those were the days".
De afleveringen mogen op zich van mij wel iets langer duren, maar verder alle lof!
Chris
19 november 2007
Geweldig
Geweldig om de geschiedenis en een iets wat andere blik op het verleden eindelijk eens concreet voor mij te zien. Zo'n uitzending kan mij niet lang genoeg duren liever 2x zo lang. dank jullie wel.
graag zie ik dat de uitzendingen ook beschikbaar komen op vodcast... kan ik ze nog eens zien op mijn ipod......
DANK. . . .
Van der Zwan - A'dam
19 november 2007
Genieten
Wat kan televisie toch mooi zijn. Dit belooft veel goeds.
Leen
14 december 2007
Prachtig
Volop genoten van deze eerste aflevering, via "Uitzending gemist" kan bijna niet wachten tot morgen om de volgende te zien.
Mary van Wijk
16 december 2007
1e aflevering gezocht
Ik ben deze mooie serie aan het opnemen, maar mis heelaas deze 1e aflevering. Wie kan mij hieraan helpen?
Adrie
Adrie Brasser
5 januari 2008
Proficiat
Net als bij "De zomer van 1823" verwacht ik veel kijkplezier met inhoud...
Proficiat Geert!
Jeroen
5 januari 2008
Geweldig een werkelijk imponerende geschiedenis
Alle hulde aan de makers van dit programma.Wat `n geschiedenis. Lessen van de middelbare school uit de jaren `50 komen weer tot leven. Tot m`n spijt kan ik alleen maar via uitzending gemist kijken want ik weet niet hoe ik `t programma via computer kan opnemen. Is er iemand die een oplossing kan bieden. Bvd.
Ton Gielen
11 maart 2008
Webredactie
15 april 2008
Herhaling?
Helaas heb ik de eerste 2 TV uitzendingen gemist.
Komt er nog een herhaling?
E. Derwig
14 mei 2008
geen weergave in firefox linux
Ik gebruik linix en firefox en deze uitzendingen kon ik tot voor kort nog bekijken en nu niet meer, microsoft plugin vereist staat er. Wat is dit voor onzin? Walgelijk dat Microsoft!
Wim
26 mei 2008
Heerlijk
Danku voor deze zeer leerrijke reeks. Door men ADHD kan 'k moeilijk boeken lezen en is dit wel ideaal voor mij om iets meer van het europa van deze eeuw te weten te komen mits ik daar beschamend weinig over weet.
Frederik
4 juni 2008
Een prachtig begin aan een sterke serie
Niet enkel de VPRO heeft dit uitgezonden - ook de VRT in Vlaanderen, waar ik menig avond gekluisterd heb gezeten voor mijn TV. Geweldige serie, en heb net het boek gekocht.
Peter Oosterbosch
16 september 2008
vraag
Hallo beste mensen,
Wij moeten voor een opdracht op school dit filmpje bekijken.
Maar helaas doet het filmpje het niet.
We hebben het verschillende keren geprobeerd en op verschillende tijdstippen.
Zou u ons de tekst van het filmpje op willen sturen? Of zorgen dat het filmpje morgenmiddag te bezichtigen is.
Met vriendelijke groeten
Sandra, Marjolein, Yannick
alvast bedankt
Sandra,Marjolein,Yannick
30 november 2008
de gehele serie
geweldig goede serie ondanks de jaloerse negatieve recenties
Dirk.Schimmel
2 maart 2009
Reportages
Wat mij betreft mogen deze documentaires eens op DVD gezet worden zodat onze kinderen die ook eens later kunnen zien op gebied van geschiedenis.
Wat ik gezien heb is in één woord perfect en mooi om nooit meer te vergeten.
Ik hoop echter dat er meer van deze reportages zullen komen.
Namens Patrick Catteeuw.
Patrick Catteeuw
2 maart 2009
Re: Reportages
@Patrick Catteeuw: De eerste serie is al uit op DVD, de 2e volgt in mei: zie http://weblogs.vpro.nl/ineuropa
Webredactie
25 maart 2009
benieuwd
Ik ben heel benieuwd naar de volgende afleveringen na deze bekeken te hebben!
s. colpaert
25 maart 2009
Re: benieuwd
@s. colpaert: Zo horen we het graag! Nog veel kijkplezier met de rest van de serie!
Webredactie
6 mei 2009
DANKJEWEL!!!
ik woon in frankrijk en kan helaas geen nl televisie kijken. wat een geweldig initiatief om deze mooie serie op het internet te zetten. ik heb net de 1e aflevering gezien en verheug me enorm op de rest. echt, oprecht DANKJULLIEWEL!!!
d. velema
6 mei 2009
Re: DANKJEWEL!!!
@d. velema: Dankuwel, graag gedaan, en nog veel kijkplezier!
Webredactie
10 juni 2009
Kijk uit - achter je!
Fantastische serie - interessant, leerzaam - want eigenlijk nog zo ontzettend actueel. En dat stemt me eigenlijk ook weer somber.
Delen van de volkeren van Europa lopen nog steeds achter vaandels aan en wil nog steeds de macht aan louche volksmenners uit handen geven.
De uitslag van de recente verkiezingen voor het Europees Parlement laat dat zien.
Daarom zou ik willen zeggen:
Kijk uit! Achter je! Zie je dan niet dat het fout gaat?!
J.W. de Bruin
5 juli 2009
reactie
Mijn leeftijd is 60 jaar en ik ben helemaal geen lezer van boeken en vooral niet van die dikke bundels zonder foto's, maar dit boek heb ik met heel veel aandacht en genoegen uitgelezen! Echt super, voor jong en oud aan te bevelen! GEERT BEDANKT.
joop du plessis
10 november 2009
1900
Erg leuk!
Iris.
11 december 2010
Leerzaam en verrijkend
Een ontzettend leerzame en verrijkende serie van afleveringen. Erg toepasselijk bij mijn opleiding Sociologie waarbij aandacht wordt besteed aan de sociaal-culturele ontwikkelingen van Europa. Bedankt, Geert.
Bono van den Hork
15 april 2011
Machtig mooi programma
Heb echt genoten van deze reeks! Zeer boeiende televisie! Is het boek te koop in Belgie ? Is deze serie te krijgen op DVD ? Bedankt en doe zo verder
Groeten aan allen,
Jurgen
Jurgen Braet
5 mei 2011
een algemeen bedanktje
Bedankt Geert Mak om je afleveringen gratis aan te bieden. Als leerkracht geschiedenis kan ik deze afleveringen zeker goed gebruiken, dit betekent veel voor de leerlingen en het geschiedenisonderwijs.
Anja Kühn