In het Oostenrijkse Bleiburg slachtten Tito’s partizanen aan het eind van de oorlog meedogenloos tienduizenden ongewapende tegenstanders af. De slachtoffers waren merendeels Ustasha’s, Kroatische fascisten die de kant van Hitler hadden gekozen en honderdduizenden doden op hun geweten hadden.
In Kroatië liggen twee dorpjes, slechts van elkaar gescheiden door een riviertje genaamd De Verbinding. Het ene dorp is Servisch, het andere Kroatisch. Het is er vredig, maar er zijn nog talloze rekeningen te vereffenen. Met harde hand wist Tito ook hier meer dan veertig jaar lang zijn “Broederschap en eenheid” op te leggen.
Maar na zijn dood was er maar weinig nodig of de tegenstanders van toen bouwden weer door aan hun ketting van steeds maar weer nieuw en gruwelijk verleden.
)
Meer over 1945 - Joegoslavië:
- Bekijk deze uitzending in het scherm hierboven.
- Bekijk een gesprek met de maker: In Europa Vodcast: 1945
- Beluister of download de In Europa Salon - 1945: Joegoslavië met Guido van Hengel en Bruno Naarden
- Beluister of download Geert Maks In Europa Podcast
- Lees hier alle weblogberichten over deze uitzending
- Vind meer video, audio en artikelen op de In Europa Atlas: 1945
Als eerste de aflevering van deze week zien? Meld u dan aan voor de In Europa Salon. Wekelijks bij OVT, live vanuit Studio Desmet in Amsterdam (nabij Artis). Geert Mak en gasten praten over het jaartal dat die avond centraal staat in de uitzending, en aansluitend volgt de vertoning van In Europa. Hier kunt u zich aanmelden voor de In Europa Salon.
12 december 2008
Joegoslavie
joegoslavie, die lappedeken van
wraakzuchtige,moordlustige, overdraagzame volkeren
die hun kostbare erfgoed kapotschie-
ten.Zelfs nu, meer dan zestig jaar, zijn ze nog moeilijk in de hand te
houden.Joegoslavie ik moet er niets van hebben.
Harry Nijhuis
Harry Nijhuis
14 december 2008
Griekenland
ik hoop dat er ook een aflevering komt over Griekenland (en Zweden, Finland, Estland etc); het lijkt zo vaak alsof Europa ophoudt in Engeland, Franrijk en Duitsland en België wordt dan en pasant overgeslagen), met hartelijke groet, suzanne
suzanne
14 december 2008
Joegoalavie van Tito
Blijburg is door het westen georganiseerd, dus niet zo maar zijn de Serviërs Oostenrijkse grens overgegaan om de Usashas te morden.
Wat Jasenovac betreft, ik miste de aantalen (plus/minus 700000 ongeveer) de vermoorde en vergaste Serviërs, Joden en Cigoiners?
R Despotovic
15 december 2008
Joegoslavie
Wraakzuchtige,moordlustige, overdraagzamen zijn niet de volkeren,
maar de westerse planners van onmanteling van Joegoslavie.
M. Nightingale
15 december 2008
Joegoslavie/Harry Nijhuis
Harry Nijhuis, die lappedeken van xenofobie en onwetendheid. Zelfs nu, na al die afleveringen In Europa, charcheert hij er lustig op los.
Harry Nijhuis. Ik moet er niks van hebben.
Geugie Hoogeveen
15 december 2008
Joegoslavië
Heel erg leerzaam. Ik ben in alle landen van de Balkan geweest en heb met mensen gepraat en dingen gezien. Deze uitzending is een zeer nuttige aanvulling. Ik kijk uit naar de uitzending(en) over Joegoslavië in de jaren '90.
Robert Durenkamp
15 december 2008
Joegoslavië
Het is te makkelijk 'Joegoslaven' als "wraakzuchtige, moordlustige, overdraagzame volkeren" te bestempelen. De vraag is juist: Hoe komt het dat de individuen woonachtig in deze streek tot wraakzuchtige, moordlustige acties over gingen? Deze aflevering probeert een bijdrage te leveren aan de beantwoording van deze vraag (en niet zo zeer aan de bevestiging van de sterotypen). Zouden we tensotten niet allemaal tot soortgelijke daden in staat zijn als we gebukt zouden gaan onder soortgelijke geschiedenis?
Tanja
15 december 2008
Bleiburg
de Ustasha's werden keurig ter slachting afgeleverd aan Tito door de Engelsen!
Albert Stufkens
17 december 2008
Joegoslavie
Een heel erg leerzame uitzending. Jammer dat er niet wat andere details naar boven kwamen. Hopelijk kunnen we ook iets terug zien over joegoslavie onder tito. Deze uitzending laat denk ik wat de littekens waren van de mensen die zich later in de jaren 90 weer tegen elkaar hebben gericht. Deze groepen mensen zijn de meest gevoelige mensen geweest die denk ik zich zo hebben laten aanmoedigen op de bloederige oorlog in de jaren 90. Een ding zal ik nooit begrijpen , Nu ze zo uit elkaar zijn willen ze allemaal bij de EU. Slovenie zit er al in en Kroatie komt met Macedonie bij elkaar. Straks zijn ze misschien allemaal bij de EU. Zullen ze dan weer als dat niet goed gaat wraak nemen maar dan op een afrekening van de jaren 90?
dusko
18 december 2008
eeuwige wraak
Tot voor deze uitzending had ik nog nooit van Bleiburg gehoord, dus weer iets geleerd van In Europa, waarvoor dank.
Maar ik begrijp niet dat mensen hun hele leven rouwen om hun vermoorde vader als die lieve pappa zelf zoveel mensen heeft vermoord, schamen ze zich niet voor hun vader? En lost het iets op om de ene moord met de andere te vergelden? Heeft wraak zin? Is het goed om altijd anderen de schuld te geven en nooit eens kritisch te zijn op jezelf? dat zijn retorische vragen
Teun de Vries
19 december 2008
"In Europa"
"In Europa" staat op eenzame hoogte, zowel het boek als de televisie serie.De reeks weet zowel de kenner, als de leek van de twintig-eeuwse Europese geschiedenis te boeien.
De vele, soms moedige, getuigenissen van de persoonlijk betrokkenen laten niemand koud.
Deze serie mag m.i.best op alle Europese middelbare scholen als onderdeel van het vak geschiedenis ingeschreven worden.
Johan Dejonghe
20 december 2008
Rectificatie
Hey Harry, voordat jij ook maar je mening mag geven over andere volkeren moet je je eerst maar eens verdiepen in de geschiedenis van Nederland. Die waren vroeger ook geen schatjes... Je weet niet eens waar de balkan geographisch begint en door wie de problemen allemaal zijn veroorzaakt. Die prachtige mensen en uit het midden-oosten en turkije die jullie hier allemaal onderdak boden. Chapeau beste harry... hou het handje maar boven hun hoofd!
Mark Oosting
21 december 2008
Betere toekomst
Aflevering waarin de gevoeligheden duidelijk werden blootgelegd. Zolang er machtswellustelingen zijn, zal overdraagzaamheid en wraak blijven bestaan. De machtswellustelingen mogen geen kans krijgen, herken ze en geef ze geen kans. Het uiteenvallen van Joegoslavie betreur ik echter niet, omdat er door Slovenie en Kroatie een nieuwe betere weg is ingeslagen. Ik gun de Bosniers, Macedoniers en Montenegrijnen en Serviers ook een goede toekomst.
Milenko Pavicic
22 december 2008
In perspectief
In Europa maakt duidelijk dat het zwaartepunt van de oorlogsinspanning vooral in het oosten heeft gelegen. Na 60 jaar Holywood-propaganda denkt vrijwel elke Nederlander dat Nederland alleen door de Amerikanen is bevrijd en dat vooral de landing in Normandië de overwinning heeft gebracht. Nu graag nog wat evenwicht brengen in het zwart-wit beeld van engelachtige geallieerden tegenover Duisters, die geen slachtoffer kunnen zijn.
Ik hoop dat In Europa voldoende aandacht zal schenken aan de gruwelijke etnische zuiveringen van Oost en West Pruisen, Silezië, Hongarije, Roemenië, Pommeren en Sudetenland. Zoals de Hongaarse liberaal Caspar Tomas schreef: Door het verdrijven van de Duitsers uit centraal Europa waarvan de voorouders onze kathedralen, kloosters, universiteiten en spoorwegen hebben gebouwd, is een oude cultuur vernietigd. Was een belangrijk doel van de gealliëerden ook niet het vestigen van Angelsaksiche dominatie op wereldschaal?
F. van Beukering
22 december 2008
Krajina / Lika
Het is onmogelijk de situatie in de Lika' regio te begrijpen zonder deze in historische context van de "Krajina" (grensgebied) tussen Ottomanen en Habsburgers te plaatsen.
De zeggenschap over deze Krajina, die nooit een duurzaam bestuur gekend heeft, wordt sinds de val van het Ottomaanse rijk al door Kroaten en Serven betwist, over de hoofden van Moslims die daar wonen heen. Er ontstond een relatieve rust toen Tito deze regio 'embedded' in een groter Joegoslavie. Geen wredere twisten dan broeder twisten, het aantal gemengde huwelijken is dan ook nergens groter op de Balkan dan in die Krajina/Lika regio.
Martin van den Broek
11 januari 2009
Oude haat tussen Serviërs en Kroaten?
Eerst en vooral zou ik de redactie van "In Europa" willen feliciteren met hun prachtige reeks en hun gevoel voor nuance, waarbij alle meningen (hoe politiek incorrect ook) kunnen gehoord worden.
Toch ben ik het niet eens met de term "aloude haat" op de Balkan, die soms zelfs als een essentiële, quasi-genetische eigenschap van de Balkanvolkeren wordt gezien.
Ten eerste is deze haat niet zo oud als gedacht wordt. Onder het "Ottomaanse juk" waren er zo goed als geen spanningen tussen de Balkanvolkeren. Uit linguïstisch onderzoek blijkt zelfs dat de grote gelijkenis tussen Balkantalen (zelfs al behoren ze tot verschillende taalfamilies), de zogenaamde balkanismen, er enkel konden komen door intens contact, zoals een gemengd huwelijk, tussen die verschillende bevolkingsgroepen.
De term "aloude haat" lijkt mij dan ook misplaatst en een hedendaagse veralgemening waarbij de verschrikkelijke Balkanoorlogen nog vers in het geheugen liggen.
De haat tussen Frankrijk en Duitsland door de eeuwen heen lijkt mij bovendien veel ouder en zeker even gewelddadig. Het neutraliseren van deze Frans-Duitse haat door het samen opgaan in een Europees geheel, lijkt mij dan ook hét voorbeeld om een echte toekomst aan de Balkan te geven.
Mattias
23 januari 2009
Nuttige informatie vs. breed perspectief
Nuttige informatie vs. breed perspectief
De toegevoegde waarde van de reeks "In Europa" onderschrijf ik evenzo als talloze anderen die mij voor waren.
Echter, uit de opmerkingen op de site en sommige afleveringen er op nakijkend, zo ook deze, valt ook te concluderen dat ondanks het nuttig historisch perspectief dat "In Europa" brengt in bepaalde opzichten toch een breder perspectief wenselijk is: ietwat éénzijdig wordt in dit geval op (de verantwoording van) het Balkandeel van Europa ingezoomd, terwijl het ten gusnte van de objectiviteit zou zijn om de politiek-strategische invloed van het Westen op de Balkan onder de aandacht te brengen.
Voorbeeld: indien in het decennium 1990 genuanceerder zou zijn omgesprongen met de politieke eenzijdige en zelfs egoïstische wensen van landen als Duitsland en de Verenigde Staten en meer daadkrachtige éénheid in Europa zou zijn geweest, zou de Balkan vele malen minder heftig zijn geëscaleerd.
Hoe valt dat te rijmen met de ambitie van één Europa?
Deze vorm van subjectiviteit valt tot de dag van vandaag waar te nemen. L'histoire se répète.
Misschien is deze aflevering van "In Europa" een lesje voor het huidige al dan niet integrale Europa?
J. Schonewille
19 maart 2009
Bleiburg
Alle slachtoffers worden in de schoenen van de kroaten geschoven.
Echter de serven (cetnici) hebben ook met hitler samengewerkt, is geen gel@l want er zijn foto's van.
Dat er maar enkele 10.000enden zijn vermoord in Bleiburg mag je vergeten dit waren er zo'n 550.000 die vermoord werden. Wist je dat alle gevangenen die zich hebben overgegeven, of zijn vermoord of helemaal lopend zijn vervoerd richting de albanese grens. Met om de zoveel km een massagraf waar er weer een paar tientallen mensen werden vermoord. Er worden steeds meer massagraven gevonden de laatste tijd. Waar is het internationale gerechtshof die de engelsen en amerikanen hiervoor berecht???
Maar kroatië moet wel zijn generaals uitleveren omdat deze kroatië hebben bevrijdt van de serven.
Waren de nederlandse verzetstrijders dan ook oorlogsmisdadigers?????
Hoeveel duitse collaborateurs waren er na 1945 vermoord door verzetstrijders, die tot op de dag van vandaag helden zijn. En nooit zijn veroordeeld.
waarom moeten de kroaten dan alweer voor hun vrijheid boeten?????
Zorg eerst maar eens dat alle feiten kloppen en vergeet hierbij even de joegoslavische en servische (zijn hetzelfde) propaganda machine. Want die hebben geschiedenisboeken heschreven en een ieder die openlijk voor zijn mening en voor de waarheid van deze wereld laten verdwijnen.
En probeer niet alleen de kroaten als fout te zien. En ook dit bericht niet te zien als een kroaat die zijn volk probeert te promoten. Maar jullie aan te sporen niet alleen maar de servisch gekleurde media te geloven. Want de serven hebben er heel veel baat bij dat de kroaten weer de zwarte piet toe gestoken krijgen. Zodat hun vieze vuile spelletjes niet zichtbaar zijn.
Daarom durf ik ook niet mijn naam onder dit bericht te schrijven.
U. Naniem
24 maart 2009
Joegoslavië
En weer en indrukwekkende aflevering! Zou inderdaad verplichte kost moeten worden op school.
Wat mij betreft is het meest krachtige beeld dat van het kleine jongetje met zijn Nemo ballon op de herdenking van Tito en de gewonnen slag met de Duitsers. Hij heeft geen idee waarover het gaat en dat moet eigenlijk zo blijven. Een kind denkt in termen van liefde, veiligheid en overleven. Geschiedenis, wraak over verleden spelen geen rol. Slechts het heden legt een basis voor de toekomst.
Het verleden deed dat voor vandaag.
Dus als je nu verdriet kent over het verleden van familie of bezittingen, doe nu goed voor morgen. Alleen dan blijft zijn ballonnetje en vertrouwen in het leven heel.
Marcel Schoneveld
31 maart 2009
Jammer
Ik probeer te begrijpen waarom de mensen hun meningen zo ventileren, zonder de totale visie te hebben. Je kunt niemand de schuld geven van de gebeurde gruwelijkheden, in een tijd van oorlog waarin het is jij of ik, zal een ieder voor de IK kiezen. Bij welk volk je ook hoort. Ik woon nu 3 jaar in servie, gevormd door de informatie die mij door de media in nederland is voorgehouden. Ik weet dat alle bevolkingsgroepen in de staten van joegoslavie voor hun nationalisme hebben gevochten, ik vind het alleen pijnlijk om al die mensen uit de voormalige staten van joegoslavie hier in servie te zien, gevlucht uit hun eigen huizen. Mijn vriendin een kroatische denkt nog regelmatig aan het leven dat ze had in kroatie en hoe ze gevlucht is met haar familie omdat servisch is, geboren en opgegroeit in kroatie...raar. Ze zal niet terug kunnen keren, ze is niet meer welkom. Dit in gedacht stel ik me de volgende vraag, wat zal jij doen als je in Groningen bent opgegoeid en je wordt uit je huis gestuurd, omdat je ouders uit den haag (regeringsstad van de nederlanden)komen en je mag alleen naar zuid-holland. Is een ieder die dan woont in de zuid-holland de slechte rik, of zou er toch ook iemand in groningen de zwarte piet moeten krijgen. Want zo kun je het vergelijken, dus waar komen de meningen vandaan. Je moet het ervaren, vanuit elke bevolkingsgroep in het conflicht. En dat is wat ik miste in de uitzendingen.
Debbie Kovacevic
2 april 2009
Joegoslavie
Reactie op Harry Nijhuis.
Als je er niet van moet hebben, kijk dan niet naar deze aflevering en ga geen reactie hier plaatsen. Het feit dat jij niet in een van deze landen bent geboren en in het veilige nederland het ver weg kon bekijken, moet eigenlijk niet betekenen dat je deze vreselijke gebeurtenissen niets aangaan.
Prachtige aflevering, zoals altijd.
Ward Mandersloot
12 mei 2009
Joegoslavie,
Hallo!
Ja, moelijk verhaal!beiden partijen waren verkeerd!!!
Maar men moet wel begrijpen (terwijl het woord "begrijpen" moeilijk te zeggen is) dat het logisch is dat de Partizanen de Ustasileden naar Bleiburg hebben gestuurd. Wat de Ustasileden in de oorlog jaren Partizanenleden hebben gedaan, onmenselijk, daarvoor moesten ze boeten.Dat was wraak! Want partizanen waren niet eerst dat aan genocide deden, maar de Ustasifasisten, de fasisten, de nazis!!! Als de nazi Duitsland aan macht was gebleven als de Ustasi Kroatie aan macht was gebleven, dan zouden de oorlogsmisdadigers ook niet worden gestraft!!!Dus zijn de partizanen tijdens het Socialistische Joegoslavie ook niet gestraft!!!Tito had gelijk om nationalisme te straffen, want Nationalisme is niet goed voor een land!Tito had gelijk dat het beter is als,iedreen een Joegoslaaf is, en geen Kroaat, Servier, Macedonier, Montenegrijn, enz.,maar Joegoslaaf, dan kun je elkaar niet haten als je van hetzelfde volk bent!
Maar Tito had dus ook een andere kant, geen respect voor een ander mening wat niet goed is!! Hij voelde zich misschien meer Kroaat dan Sloveen!!Istrie is nooit Kroatisch geweest, maar hij heeft ervoor gezorgd dat het van de deelrepubliek Kroatie werd, grens was toen zuiden van Novigrad, hij wilde nog meer waardoor de grens kwam ten noorden Savudrija. Terwijl in Istrie nooit Kroaten in meerderheid waren, maar Slovenen en Italianen waren daar in meerderheid!!! Dus vanwege de fout van toen hebben Slovenie en Kroatie ruzie waar de grens loopt!!!
Omdat Italie na de WOII het Friuli gedeelte kreeg (waar merendeel Slovenen wonen) had Joegoslavie( Slovenie) het tegenwoordige West Slovenie en Istrie. Dus zou Istrie van Slovenie moeten zijn!!!
Probleem is dat landen in het voorm.Joegoslavie een dictator nodig hebben om het volk bijelkaar te houden en geen nationalisme pompen. Dat doet Kroatie, ze hebben dezelfde vlag en dezelfde munt als het fasistisch regime!!!Daar zou de EU iets aan moeten doen!!!
We moeten respect voor elkaar hebben, maakt niet uit welk volk, geloof, taal, we zijn allemaal mensen, broeders en zusters, respect voor elkaar!
Giuseppe
4 juni 2009
Europees "belang" (?)
Niet onvermeld mag blijven dat met de Europese inmenging in het post-Tito Joegoslavië -- i.c. de voortijdige erkenning van Kroatië -- de lont in het kruitvat werd gestoken. Of het zonder geweld tot een vergelijk tussen de diverse nationalistische leiders zou zijn gekomen weten we niet, maar er waren nog steeds besprekingen gaande toen, onder druk van Duitsland, tot erkenning van Kroatië werd overgegaan en de federale bom barstte -- een kettingreactie veroorzakend die tot in Kosovo zou doorlopen.
JJ
JJ
5 juni 2009
sarajevo 1992
sarajevo was ik in 92 tot 93 als VN soldaat heb veel conflekten mee gemaakt; mijn leven is diep getekend door deze oorlog, Ik wil wel getiugen over deze toestanden. 18 nov 92 in mostar heb ik het leven van me zelf en dat van Gen Martinez coll gered, veel maal beschoten geweest door verchillende partyen.
Debuyne Fabian
9 juni 2009
Turkije
Graag wil ik ook dat er een aflevering over turkije komt.
Tayfun Karabagli
10 juni 2009
Re: Turkije
@Tayfun Karabagli: De serie is alweer afgelopen, dus nieuwe afleveringen komen er niet meer.
Webredactie
30 september 2009
Joegoslavië
@U. Naniem:Als reactie op de Kroatische onafhankelijkheid eisten de Serviërs in Kroatië onafhankelijkheid voor hun regio. Deze Servische republiek, de Krajina, werd door de EU niet erkend. Wat aan de Kroaten, Slovenen, Bosnische moslims en Albanese Kosovaren werd toegestaan, werd verboden aan de Serviërs. Er bleef weinig anders over dan de gewapende optie om hun rechten te verdedigen.
Duitsland en VS hadden er geen belang bij dat het land bij elkaar bleef, want het was een te sterk machtsblok in Europa waarbij het westen weinig invloed op kon uitoefenen.
Artikel 5 van de Joegoslavische grondwet die van kracht was op het moment - de grondwet aangenomen in 1974, luidt: "Het grondgebied van de Socialistische Federatieve Republiek Joegoslavië is integraal en bestaat uit het grondgebied van de socialistische republieken. De grenzen van de Socialistische Federale Republiek van Joegoslavië niet kan worden gewijzigd zonder de instemming van alle socialistische republieken en autonome gebieden . Op basis hiervan hebben zij ondubbelzinnig volgt dat niet een republiek of natie in SFRJ, zoals uitdrukkelijk vermeld in de Grondwet, was zelfstandig begiftigd met het recht om zich terugtrekken uit SFRJugoslavie, of om zich afscheiden een deel van zijn grondgebied. Dit was alleen mogelijk door middel van de toestemming van alle.Een illegale, gewapende, gewelddadige afscheiding, de gevolgen van tienduizenden doden, is een MISDRIJF op grond van zowel de interne, Joegoslavische en het internationaal recht.Vanaf de punt van het internationaal recht ook de afscheiding van de voormalige Joegoslavische republieken is niet toegestaan in de manier waarop het is uitgevoerd!
Stefan